San bi duuru, yɛrɛma hɔrɔnya talen kɔ,balikukalan an ka yɛrɛkanw na, o hakilinaw ma sira sɔrɔ farafinna saharayanfan jamana caman kɔnɔ. Lajɛbaw, ɲɔgɔnkunbɛnbaw, hakilijagabɔbaw ani dantigɛlibaw caman kɛra, olu si ma nɔ bɔ! jateminɛw balikukalan sabatili sira kan ani kun minnu b'a bali, o kɛra wajibi ye. Farafinna kelenya tɔnba ye miiriya in nafa ye ka ban; a ye akademi bila sen kan farafinnakanw kama min ɲɛmɔgɔsoba bɛ Bamakɔ (siti wɛbu www.acalan.org).

Kun minnu bɛ fɔ i n’a fɔ kanw caya, ko in tabaliya bala jamana ɲɛmɔgɔw fɛ, nafoloko, farajɛw ka mara n’a kunkow; a n’a tɔw, olu bɔlen bɛ kuma sinsinnen fɛ, nga, n hakilinata fitini na, an bɛ ɲinɛn hakilina dɔ kɔ ,min sinsinnen bɛ kosɛbɛ. N’i y’a ye farafinw t’u fakanw kalan k’u sɛbɛn, u ɲɛ tɛ a nafa na.Mɔgɔ min deli la ka taa farafinna duguba dɔ la, i b’a ye ko farafinnakanw tɛ fɔ ka caya, i bɛ se k’u fɔtɔla ye bɔlɔnw ni dɔgɔfiyɛw kɔnɔ, nga i t’a sɛbɛnnen ye siraba tamasiɲɛ pilakiw kan, i t’a ye pibilisite sɛbɛn kan, i t’a sɛbɛnnen ye bitikikiw da la...

Koba wɛrɛ dɔ ye: fɔcogo kelen foyi tɛ farafinnakanw na. O fɔcogo kelen ntaɲa in bɛ hali kanba dɔw la i n’a fɔ suwahilikan walima awusakan. Walasa ka farafinw laɲakari ka k’u ka kanw tali kan bala, fɔ an ka hakilijagabɔ kɛ walasa ka dunmunifɛn nafama dɔw i n’a fɔ furaw a n’an ka bololaminɛ dɔw, i n’a fɔ telefɔniyalataw kɛcogo ɲɛfɔsɛbɛnw kɛ farafinnakanw na. An ka misali kɛ ka asipirini foroko dɔ lajɛ min kɛcogo ɲɛfɔsɛbɛn kɛlen bɛ Bamanankan, awusakan, yorobakan; ewekan walima fulakan na walima telefɔniyalata kɛcogo ɲɛfɔsɛbɛn kɛlen suwahilikan,lɛngala walima zulukan na, an b’a ye ko dan tɛ o nafa na.

An bɛ se k’a ɲini ka ko in lajiidi fɔ ka taa se telefɔniyalataw kɔnɔna sɛbɛnniw bayɛlɛmali ma farafinnakanw na. O kan ninnu dɔw fɔbaa ka ca ni nɛrilandɛ;silowɛni;silowaki ni hɔngura fɔbaa ye ani kan wɛrɛw. Dɔgɔfiyɛ dɔgɔyaliko kuma tɛ se ka kɛ kuma sinsinnen ye. Farafinnakanw sigininden kɛrɛnkɛrɛnnew sɔrɔbaliya kilawiye kan, o tɛ gɛlɛya ye bilen k’a sababu kɛ sitandari inikɔdi "standard unicode" ka cɛsiri y’o ko la. Sɛbɛnni kɛli n’o sigininden ninnu ye,o tɛ gɛlɛya ye bilen bawo ɲɛ dɔ sɔrɔ la o la ɔridinatɛri "pc" kan, wa o ɲɛ kelen bɛ se ka ɲini ka don ɔridinatɛri yalata la. Tubabukan é ni è fana tɛ sɔrɔ ɔridinatɛri yalata kilawiye kan. o la, ɲɛfɔli ka kan ka kɛ dilanbaw ye; u k’a famu ko n’u ye lozisiyɛli dilan min bɛ bɛn jamanaw kanw fɔcogo ma mansininko siratigɛ la; o nafa bɛ sɔn ka bonya don nataw la. K’a fɔ ko masininko daɲɛw ka dɔgɔ farafinna kanw na, kan bayɛlɛmalikɛlaw y’o kuma sabati baliya jiran ni Maneno bayɛlɛmali ye suwahilikan Bamanankan ani fulakan na ni daɲɛw ye minnu bɛ famu mansininko daɲɛw siratigɛ kan; n hakili la.